Cyfrifoldebau am ddiogelwch trydanol

• Os oes gennych gontract meddiannaeth diogel neu safonol, dylai’r trydan yn eich cartref gael ei brofi bob pum mlynedd
• Dylech gael copi o’r adroddiad trydanol o fewn 14 diwrnod i’ch contract meddiannaeth ddechrau

Mae gan landlordiaid, rhentwyr a pherchen-feddianwyr i gyd gyfrifoldebau cyfreithiol o ran diogelwch trydanol. Esbonnir y rhain isod.

Pa gyfrifoldebau sydd gan landlordiaid?

Os oes gennych gontract meddiannaeth sicr neu safonol, rhaid i’ch landlord sicrhau:

• bod y trydan yn eich cartref yn cael ei brofi bob pum mlynedd
• eich bod yn cael yr adroddiad cyflwr trydanol o fewn 14 diwrnod i’ch contract meddiannaeth ddechrau
• bod y trydan yn yr eiddo yn ddiogel pan fydd eich contract meddiannaeth yn dechrau
• bod y trydan yn cael ei gadw mewn cyflwr diogel drwy gydol eich contract
• sicrhau bod unrhyw gyfarpar a ddarperir yn ddiogel a bod ganddo o leiaf y marc CE neu UKCA.

Er mwyn bodloni’r gofynion hyn bydd angen i landlord gynnal gwiriadau diogelwch sylfaenol yn rheolaidd i sicrhau bod y gosodiadau a’r offer trydanol yn ddiogel ac yn gweithio.

Cyfyngiadau ar droi allan os nad yw’ch landlord yn darparu adroddiad trydanol

Os dechreuodd eich contract meddiannaeth ar neu ar ôl 1 Rhagfyr 2022 ac nad yw’ch landlord wedi darparu Adroddiad Cyflwr Gosodiadau Trydanol (EICR) dilys i chi, efallai na fyddant yn gallu rhoi hysbysiad troi allan ‘dim bai’ i chi.

Os symudoch i mewn cyn 1 Rhagfyr 2022 a bod gennych gontract ‘wedi’i drosi’, mae gan eich landlord hyd at 30 Tachwedd 2023 i sicrhau bod adroddiad trydanol dilys yn ei le ar gyfer eich cartref. Rhaid iddynt roi copi o’r adroddiad trydanol i chi erbyn 14 Rhagfyr 2023. Os nad yw’ch landlord yn gwneud hyn, yna ni ellir rhoi hysbysiad troi allan ‘dim bai’ i chi.

Darganfyddwch fwy yn ein tudalennau Troi Allan.

Os ydych wedi derbyn hysbysiad gan eich landlord, mynnwch help ar frys.

Profi PAT

Os darparwyd offer trydanol wedi’i ddodrefnu yn eich cartref, yna dylai’r offer hyn gael prawf PAT hefyd. Dylai fod gan bob peiriant a brofir sticer PAT (prawf teclyn cludadwy) ar gyfer dangos y dyddiad y cafodd ei brofi.

Ble gallaf gael gwybod mwy?

Elusen yw Electrical Safety First sydd wedi ymrwymo i leihau marwolaethau ac anafiadau oherwydd damweiniau trydanol yn y cartref ac yn y gwaith. Mae gan eu gwefan lawer o wybodaeth am ddiogelwch trydanol yn ogystal â chanllawiau ar sut i ddod o hyd i drydanwr cofrestredig a’i logi.

Yng Nghymru, mae’n rhaid i bob landlord preifat ac asiant tai ar rent o dan gontract meddiannaeth safonol fod wedi’u cofrestru a/neu eu trwyddedu gyda Rhentu Doeth Cymru. Er mwyn cadw a chael trwydded, rhaid i landlord gadw at rai rheolau ac argymhellion – gan gynnwys diogelwch trydanol. Os ydych chi’n pryderu am y trydan yn eich cartref a’ch bod wedi rhoi gwybod i’ch landlord amdanynt ond nad oes dim wedi’i wneud, yna gallwch:

• adrodd y mater i Rhentu Doeth Cymru a fydd yn ymchwilio
• cysylltu ag adran iechyd yr amgylchedd eich cyngor lleol a all sicrhau bod eich landlord yn bodloni ei rwymedigaethau cyfreithiol a chymryd camau gorfodi yn ei herbyn os canfyddir nad ydynt (gweler ein tudalen diffyg atgyweirio sy’n effeithio ar iechyd am ragor o wybodaeth)
• cael cymorth gan Shelter Cymru.

Pa gyfrifoldebau sydd gennyf os byddaf yn rhentu fy nghartref?

Os ydych yn rhentu eich cartref, dylech:

• gwyliwch am arwyddion perygl a sicrhewch fod yr holl offer trydanol yn eich cartref yn cael eu cynnal a’u cadw a’u defnyddio’n iawn
• peidiwch â defnyddio offer neu gyfarpar  a allai fod yn anniogel yn eich barn chi. Os gwnaeth eich landlord gyflenwi’r offer diffygiol, rhowch wybod iddynt am y diffyg atgyweirio
• caniatáu i’ch landlord a/neu gontractwr trydanol gael mynediad i’ch cartref i gynnal archwiliadau ac atgyweiriadau. Dylai eich landlord roi 24 awr o rybudd i chi cyn dod rownd (oni bai ei fod yn argyfwng).

Rydych chi hefyd yn gyfrifol am gyflwr a diogelwch unrhyw offer trydanol y daethoch â nhw i’r eiddo eich hun.

Os oes gennych unrhyw amheuaeth ynghylch diogelwch offer, gofynnwch iddo gael ei brofi neu ei newid.

Beth yw fy nghyfrifoldebau os ydw i’n berchen ar fy nghartref?

Os ydych yn berchen ar eich cartref, argymhellir eich bod yn:

• trefnu i archwiliad trydanol gael ei gynnal bob deng mlynedd
• gwyliwch am arwyddion perygl a sicrhewch fod yr holl offer trydanol yn eich cartref yn cael eu cynnal a’u cadw a’u defnyddio’n iawn
• sicrhau bod yr holl waith atgyweirio a gosod yn cael ei wneud yn iawn.

Defnyddiwch drydanwr sydd wedi’i restru ar wefan y Personau Cymwys Cofrestredig bob amser. Mae hyn yn golygu eu bod wedi cofrestru gyda chynllun a gymeradwyir gan y llywodraeth a gallant roi tystysgrif i brofi bod y gwaith wedi’i wneud yn iawn a’i fod yn ddiogel.

P’un a ydych yn berchen ar eich cartref neu’n ei rentu, mae rhai camau y dylech eu cymryd bob amser i gadw’ch cartref yn ddiogel.