- Dylech ddod â’ch cytundeb i ben yn iawn er mwyn osgoi problemau yn y dyfodol
- Fel arfer mae’n rhaid i chi roi o leiaf 28 diwrnod o rybudd yn ysgrifenedig os ydych am adael
- Os ydych yn gyd-ddeiliad contract ar gontract safonol cyfnodol gallwch adael y contract
Os ydych am adael eich cartref ar rent, mae’n bwysig eich bod yn dod â’ch cytundeb i ben yn gywir. Os na wnewch chi efallai y byddwch yn dal yn atebol i dalu rhent, hyd yn oed ar ôl i chi symud allan.
Os ydych o dan 25 oed, edrychwch ar ein tudalen cyngor ar ddod â’ch cytundeb i ben, a luniwyd yn benodol ar gyfer pobl ifanc.
Mae’r rheolau ar sut y gallwch ddod â’r cytundeb i ben yn dibynnu ar ba fath o gytundeb rhentu sydd gennych, p’un a yw’n gytundeb tymor penodol neu gyfnodol, ac a yw’n gytundeb ar y cyd ai peidio.
Ydy fy nghytundeb yn un cyfnod penodol neu gyfnodol?
Mae cytundeb cyfnod penodol am gyfnod penodol (fel chwe mis neu flwyddyn), sydd heb ddod i ben.
Mae cytundeb cyfnodol yn para o wythnos i wythnos, neu o fis i fis, yn dibynnu ar ba bryd y mae’ch rhent yn ddyledus.
Os oes gennych gontract meddiannaeth sicr, mae eich cytundeb yn gyfnodol.
Os oes gennych gontract meddiannaeth safonol, rhaid i’ch contract nodi a yw’n gyfnodol neu’n gyfnod penodol. Os yw’n gontract safonol cyfnod penodol, rhaid iddo hefyd nodi hyd y cyfnod penodol.
Os daw contract safonol cyfnod penodol i ben ond nad yw’r landlord yn cyhoeddi cyfnod penodol newydd nac yn dod â’r cytundeb i ben, bydd yn dod yn gontract safonol cyfnodol yn awtomatig.
Sut mae terfynu fy nghytundeb rhentu?
Dylech bob amser ddarllen eich contract i weld beth mae’n ei ddweud am sut y dylech ddod â’ch cytundeb i ben.
Mae’n well meddwl yn ofalus cyn rhoi rhybudd i ddod â’ch contract meddiannaeth i ben. Os na fyddwch yn gadael pan fydd eich hysbysiad yn dod i ben gall eich landlord wneud cais i’r llys i’ch troi allan yn hawdd, hyd yn oed os nad ydych yn torri ein contract fel arall.
Dod â chontractau safonol diogel a chyfnodol i ben
Os ydych am ddod â’ch contract cyfnodol diogel neu safonol i ben (gan gynnwys safonol rhagarweiniol, safon ymddygiad gwaharddedig a chontractau safonol â chymorth) dylech roi’r hysbysiad cywir yn ysgrifenedig i’r landlord. Y cyfnod lleiaf o rybudd y dylech ei roi i’ch landlord yw 4 wythnos. Mae hwn yn derm sylfaenol, felly ni all eich landlord newid y cyfnod rhybudd hwn oni bai eich bod yn cytuno a bod y newid yn gwella eich sefyllfa.
Dod â chontractau safonol cyfnod penodol i ben
Dod â’r cytundeb i ben cyn diwedd y cyfnod penodol
Dim ond os:
- bod eich cytundeb yn cynnwys ‘cymal terfynu deiliad y contract’, sy’n eich galluogi i derfynu’r cytundeb yn gynnar, neu
- mae eich landlord yn cytuno i chi ddod â’r cytundeb, a elwir yn ‘ildio’ i ben.
Bydd angen i chi wirio’ch cytundeb i weld beth mae’n ei ddweud. Os oes ganddo gymal terfynu deiliad contract y rhybudd lleiaf y mae’n rhaid i chi ei roi yw 4 wythnos. Mae’r cyfnod rhybudd yn derm sylfaenol, felly ni all eich landlord newid y cyfnod rhybudd hwn oni bai eich bod yn cytuno a bod y newid yn gwella eich sefyllfa. Fodd bynnag, mae’n well sicrhau bod eich hysbysiad yn cynnwys hyd at ddiwedd eich cyfnod rhentu. Er enghraifft, os yw eich cyfnod rhentu yn dechrau ar y 5ed o’r mis yna dylid rhoi rhybudd o leiaf 4 wythnos cyn hynny, felly daw diwedd eich rhybudd ar y 4ydd neu’r 5ed o’r mis.
Dylech wirio’r cymal i weld a oes amodau wrth ddefnyddio’r cymal torri.
Dod â’r cytundeb i ben ar ddiwedd y cyfnod penodol
Gallwch adael ar ddiwrnod olaf cytundeb cyfnod penodol heb roi rhybudd, fodd bynnag, i atal unrhyw broblemau yn y dyfodol fel arfer mae’n syniad da rhoi rhybudd i’ch landlord. Mae cyfathrebu da gyda’ch landlord yn helpu pethau i fynd yn ddidrafferth.
Os byddwch yn aros yn eich cartref ar ôl i’r cyfnod penodol ddod i ben (hyd yn oed am ddiwrnod yn unig) bydd eich contract yn dod yn gontract safonol cyfnodol yn awtomatig, oni bai bod eich landlord yn rhoi contract safonol cyfnod penodol newydd i chi.
Mae gen i fath gwahanol o gytundeb rhentu. Faint o rybudd ddylwn i ei roi?
Os nad oes gennych gontract meddiannaeth safonol, cyfnodol neu safonol sicr (gan gynnwys safon ragarweiniol, safon ymddygiad gwaharddedig a chontractau safonol â chymorth) a bod gennych fath gwahanol o denantiaeth neu drwydded, bydd yn rhaid i chi roi o leiaf bedair wythnos fel arfer. rhybudd i ddod â’ch cytundeb i ben. Os oes gennych denantiaeth neu drwydded fisol, yna mae’n well rhoi mis calendr o rybudd.
Yr unig eithriadau i hyn yw:
- os yw eich landlord yn cytuno i dderbyn cyfnod rhybudd byrrach
- os ydych yn feddiannydd eithriedig neu’n feddiannydd sydd â diogelwch sylfaenol, ac os felly dylech wirio’ch cytundeb ysgrifenedig a chael cymorth os ydych yn ansicr
- os ydych yn talu rhent yn llai aml nag yn fisol (bob tri mis, er enghraifft). Os felly, mae’n rhaid i chi roi rhybudd sy’n cyfateb i gyfnod rhentu.
Mae bob amser yn well rhoi hysbysiad ysgrifenedig a gwneud yn siŵr bod y rhybudd yn dod i ben ar ddiwrnod cyntaf neu olaf cyfnod eich tenantiaeth neu drwydded. Er enghraifft, os yw eich cytundeb yn fisol ac wedi dechrau ar y 5ed o’r mis, dylai’r hysbysiad a roddwch i’r landlord ddod i ben ar y 4ydd neu’r 5ed.
Gwiriwch gyda chynghorydd os nad ydych yn siŵr faint o rybudd y dylech ei roi.
Rwy’n gyd-ddeiliad contract. A allaf roi rhybudd i adael?
Cyd-ddeiliaid contract gyda chontractau safonol diogel neu gyfnodol
Gall rhai cyd-ddeiliaid contract roi hysbysiad i ‘dynnu’n ôl’ o’r contract heb ddod â’r cytundeb ar gyfer cyd-ddeiliaid contract eraill i ben.
Os oes gennych gontract safonol sicr neu gyfnodol (gan gynnwys safon ragarweiniol, safon ymddygiad gwaharddedig a chontractau safonol â chymorth) gallwch adael y contract drwy roi hysbysiad tynnu’n ôl i’ch landlord.
Hysbysiadau tynnu’n ôl
Y cyfnod lleiaf ar gyfer hysbysiad tynnu’n ôl y dylech ei roi i’ch landlord yw 1 mis. Mae hwn yn derm atodol y rhan fwyaf o gontractau meddiannaeth. Fodd bynnag, efallai y bydd eich contract yn pennu cyfnod rhybudd gwahanol felly dylech wirio eich contract yn ofalus. Mae’n well sicrhau bod eich hysbysiad yn cynnwys hyd at ddiwedd eich cyfnod rhentu. Er enghraifft, os yw eich cyfnod rhentu yn dechrau ar y 5ed o’r mis yna dylid rhoi rhybudd o leiaf 1 mis cyn hynny, felly daw diwedd eich rhybudd ar y 4ydd neu’r 5ed o’r mis.
Hysbysu’r cyd-ddeiliaid contract eraill
Dylech hefyd hysbysu’r cyd-ddeiliaid contract eraill yn ysgrifenedig a rhoi copi o’r hysbysiad tynnu’n ôl iddynt. Dylech wneud hyn ar yr un pryd ag y byddwch yn rhoi’r hysbysiad tynnu’n ôl i’ch landlord.
Bydd hysbysu’r cyd-ddeiliaid contract eraill yn rhoi amser iddynt chwilio am bobl eraill y gallent eu hychwanegu fel cyd-ddeiliad contract yn eich lle.
Os dymunwch dynnu’n ôl o’r contract, mae’n bwysig dilyn y drefn gywir. Os byddwch yn gadael heb wneud hynny, byddwch yn parhau i fod yn gyfrifol am y contract a byddwch yn dal yn atebol i dalu rhent.
Cyd-ddeiliaid contract gyda chontractau safonol cyfnod penodol
Os ydych yn gyd-ddeiliad contract gyda chontract safonol cyfnod penodol, mae’n debyg na fyddwch yn gallu tynnu’n ôl o’r contract yn ystod y cyfnod penodol. Unwaith y daw’r cyfnod penodol i ben bydd eich contract yn dod yn safon gyfnodol a gallwch dynnu’n ôl o’r contract gan ddilyn y drefn uchod.
Mae gennyf fath gwahanol o gytundeb ar y cyd; sut mae rhoi rhybudd i adael?
Os oes gennych gytundeb ar y cyd nad yw’n gontract meddiannaeth sicr neu safonol, mae’n debyg na fyddwch yn gallu tynnu’n ôl o’ch rhan o’r contract. I ddarganfod pa gytundebau rhentu nad ydynt yn gontractau meddiannaeth gweler yma.
Os oes gennych denantiaeth neu drwydded ar y cyd a bod un ohonoch yn rhoi rhybudd i’r landlord, fel arfer bydd y cytundeb yn dod i ben i bob un ohonoch. Ni fydd gan yr un ohonoch yr hawl i barhau i fyw yno.
Os ydych yn ystyried gadael, gwnewch yn siŵr eich bod yn siarad am hyn gyda’r cyd-denant(iaid) cyn i chi gymryd unrhyw gamau. Efallai y bydd yn bosibl i rywun arall gymryd eich lle, a/neu i’r landlord roi cytundeb newydd i’r rhai sy’n aros.
Beth os bydd fy landlord yn cytuno y gallaf adael?
Mae’n bosibl mynd allan o unrhyw fath o gytundeb rhentu ar unrhyw adeg os gallwch ddod i gytundeb ar y cyd gyda’ch landlord. Gelwir hyn yn ‘ildio’. I fod yn ddilys, rhaid i bob parti i’r cytundeb gytuno ac mae bob amser yn well nodi’r hyn a gytunwyd yn ysgrifenedig fel bod pawb yn gwybod ble maent yn sefyll. Os oes gennych gytundeb ar y cyd rhaid i’r holl gyd-ddeiliaid contract/tenantiaid gytuno i ildio gyda’r landlord.
Os yw’ch landlord eisoes wedi cyflwyno hysbysiad i chi i adael eich eiddo a’ch bod yn dod o hyd i rywle arall i fyw cyn diwedd y rhybudd hwnnw, mae’n debyg y bydd eich landlord yn hapus i chi adael yn gynnar. Fodd bynnag, mae bob amser yn well siarad â’ch landlord ac, os nad yw’n cytuno, bydd angen i chi ddod â’ch cytundeb i ben gan ddefnyddio un o’r dulliau uchod o hyd. Fel arall, efallai y gwelwch fod rhent yn parhau i gael ei godi arnoch ar ôl i chi adael.
Os nad ydych yn siŵr a oes angen i chi gyflwyno hysbysiad, neu a ydych wedi ildio eich cytundeb, mynnwch gymorth ar frys.
A allaf gael rhywun arall i symud i mewn?
Gall hyn fod yn bosibl os nad oes gennych ddewis ond gadael yn gynnar ac eisiau osgoi talu rhent ar fwy nag un cartref.
Mae’n rhaid i chi gael cytundeb y landlord ar gyfer y person rydych yn ei awgrymu i symud i mewn i’r eiddo.
Dylai’r landlord roi ei gytundeb ei hun i’r person newydd – fel arall, fe allech chi fod yn gyfrifol yn gyfreithiol am y denantiaeth o hyd.
Beth os byddaf yn cerdded i ffwrdd?
Ni fydd cerdded i ffwrdd neu bostio’r allweddi drwy’r blwch llythyrau yn dod â’ch cytundeb cyfreithiol gyda’ch landlord i ben.
Gellir codi rhent arnoch o hyd a gall eich landlord wneud cais am orchymyn llys i’ch gorfodi i dalu’r hyn sy’n ddyledus gennych.
Gall hefyd ei gwneud yn anoddach i chi ddod o hyd i gartref newydd oherwydd:
- mae’ch landlord yn annhebygol o roi geirda i chi ar gyfer eiddo arall
- efallai na chewch eich blaendal yn ôl
- os bydd angen i chi wneud cais digartrefedd i’r cyngor yn y dyfodol, efallai y bydd y cyngor yn penderfynu eich bod yn ddigartref yn fwriadol oherwydd i chi adael cartref y gallech fod wedi aros ynddo.
Pa opsiynau eraill sydd ar gael?
Os na fydd y landlord yn caniatáu i chi adael yn gynnar ac na fydd yn caniatáu i ddeiliad contract neu denant newydd a awgrymwyd gennych chi symud i mewn, efallai y gallwch negodi i dalu rhan yn unig o’r rhent sy’n ddyledus gennych.
Er enghraifft, os oes pedwar mis ar ôl ar gytundeb cyfnod penodol, efallai y bydd y landlord yn cytuno i ddau fis o rent yn unig yn lle hynny tra bydd yn chwilio am denant newydd.
Did you find this helpful?
Diweddarwyd y dudalen hon ddiwethaf: Medi 30, 2026
Mae’r wybodaeth sydd ar y wefan hon yn cael ei diweddaru a’i chynnal gan Shelter Cymru a dim ond canllawiau cyffredinol ar y gyfraith yng Nghymru y mae’n eu rhoi. Ni ddylid ei hystyried na dibynnu arni fel datganiad cyflawn nac awdurdodol o’r gyfraith.