- Gall cyfathrebu cynnar atal problemau rhag gwaethygu
- Cadwch gofnod ysgrifenedig o gyfathrebu y gallwch gyfeirio ato os bydd problemau’n codi
Efallai y bydd pethau y gallwch eu gwneud i atal eich landlord neu asiant gosod eiddo rhag cyflawni unrhyw fygythiadau i’ch troi allan neu aflonyddu arnoch.
Weithiau efallai na fydd eich landlord yn gwybod ei fod yn gweithredu’n anghyfreithlon a thrwy siarad ag ef efallai y byddwch yn gallu dod i gytundeb. Weithiau gallai fod o gymorth i egluro eich sefyllfa ac unrhyw broblemau yr ydych yn eu cael, er enghraifft, gyda thalu eich rhent.
A ydych mewn ôl-ddyledion rhent?
Mae’n bwysig siarad â’ch landlord cyn gynted â phosibl os byddwch ar ei hôl hi gyda’ch rhent. Eglurwch pam nad ydych wedi gallu talu a cheisiwch drafod ffordd o ad-dalu arian sy’n ddyledus gennych.
Gwnewch yn siŵr bod eich landlord wedi cyfrifo’r ôl-ddyledion rhent yn gywir cyn i chi gytuno ar gynllun ad-dalu.
Hyd yn oed os yw eich landlord am i chi adael oherwydd eich ôl-ddyledion rhent, mae’n rhaid iddo/iddi ddilyn y weithdrefn gyfreithiol gywir o hyd.
Cliciwch yma am ragor o gyngor ar ddelio ag ôl-ddyledion rhent a dyledion.
Ydy’r landlord yn dod draw i archwilio’r eiddo yn rhy aml?
Rhaid i chi ganiatáu i’ch landlord gael mynediad i’ch cartref os oes angen iddo ei archwilio at ddibenion atgyweirio. Dylent roi rhybudd rhesymol i chi (fel arfer o leiaf 24 awr) cyn dod rownd, oni bai ei fod yn argyfwng.
Dim ond y rhannau o’ch cartref y mae angen gwneud gwaith atgyweirio arnynt y mae gan landlordiaid yr hawl i fynd i mewn iddynt. Os oes angen iddynt drwsio sinc y gegin, er enghraifft, nid yw’n golygu y gallant edrych o amgylch gweddill eich cartref heb eich caniatâd.
Ni ddylai fod angen i’ch landlord ddod o gwmpas yn aml iawn i archwilio’r eiddo. Os ydynt yn dod yn amlach nag yr hoffech, neu’n gadael eu hunain i mewn heb eich caniatâd, gellid ei ystyried yn aflonyddu.
Ceisiwch siarad â nhw a chytuno pa mor aml y mae’n dderbyniol i’r eiddo gael ei archwilio.
A yw eich cytundeb rhentu yn rhoi hawliau cryf i chi?
Mae rhai mathau o gytundebau rhentu yn rhoi mwy o amddiffyniad i feddianwyr rhag cael eu troi allan a chodiadau rhent. Mae hyn yn arbennig o wir ar gyfer meddianwyr sydd â thenantiaeth reoledig (a allai fod yn wir os dechreuodd eich cytundeb cyn 15 Ionawr 1989) a hefyd ar gyfer y rhai sydd â chontract meddiannaeth ddiogel. Gall rhai landlordiaid aflonyddu ar feddianwyr neu eu troi allan yn anghyfreithlon er mwyn rhoi eraill yn eu lle sydd â math llai sicr o gytundeb rhentu.
Weithiau mae landlordiaid yn troi tenant rheoleiddiedig allan yn anghyfreithlon oherwydd ei fod yn talu rhent is, oherwydd bod y swyddog rhenti yn rheoli’r swm. Os ydych chi’n meddwl mai dyma’r rheswm mae’ch landlord yn aflonyddu arnoch chi, neu wedi eich troi allan yn anghyfreithlon, mynnwch help.
Ydych chi wedi bod i ffwrdd ers tro?
Os byddwch yn mynd i ffwrdd am amser hir heb ddweud wrth eich landlord, efallai y byddant yn meddwl ar gam eich bod wedi gadael eich cartref ac nad ydynt yn bwriadu dychwelyd.
Osgowch unrhyw gamddealltwriaeth trwy roi gwybod i’ch landlord bob amser pan fyddwch yn bwriadu bod i ffwrdd am unrhyw gyfnod o amser ac egluro eich bod yn bwriadu dychwelyd. Gwnewch yn siŵr eich bod yn gwneud trefniadau i’r rhent gael ei dalu tra byddwch i ffwrdd.
Os bydd eich landlord yn dweud eich bod wedi gadael eich cartref ac wedi eich atal rhag dychwelyd i mewn, darllenwch ein cyngor yma.
Os yw’ch landlord wedi rhentu’r eiddo i rywun arall tra’ch bod i ffwrdd, neu os na fydd yn eich gadael yn ôl i mewn am reswm arall, dylech gael help.
Ydy’ch landlord yn gwerthu’r eiddo?
Mewn rhai achosion efallai bod eich landlord yn ceisio gwerthu’r eiddo ac eisiau dod â phobl draw i weld eich cartref. Oni bai eich bod wedi cytuno iddo yn eich cytundeb rhentu, nid oes gan eich landlord yr hawl i ddangos pobl o amgylch eich cartref heb eich caniatâd a gallai fod yn euog o aflonyddu os bydd yn gwneud hynny. Hyd yn oed os oes gan eich cytundeb amod sy’n dweud eich bod yn caniatáu gwylio, gallai fod yn derm annheg. Ni all unrhyw derm sy’n annheg gael ei orfodi gan y landlord.
Os yw eich landlord am ddod â phobl o gwmpas, dylai roi rhybudd rhesymol i chi a gwneud hynny ar amser cyfleus. Os yw’n well gennych beidio â chaniatáu hyn gallwch wrthod a bydd yn rhaid i’ch landlord aros nes i chi gael eich troi allan neu gael gorchymyn llys yn caniatáu mynediad iddynt.
Did you find this helpful?
Diweddarwyd y dudalen hon ddiwethaf: Hydref 8, 2026
Mae’r wybodaeth sydd ar y wefan hon yn cael ei diweddaru a’i chynnal gan Shelter Cymru a dim ond canllawiau cyffredinol ar y gyfraith yng Nghymru y mae’n eu rhoi. Ni ddylid ei hystyried na dibynnu arni fel datganiad cyflawn nac awdurdodol o’r gyfraith.
