Pan oedd Misty yn bymtheg oed, cafodd ei rhoi mewn llety dros dro mewn lloches i fenywod gyda’i mam. Roedd y lleoliad hwn yn bellter sylweddol o ysgol Misty, a oedd yn golygu bod yn rhaid iddi ddefnyddio trafnidiaeth gyhoeddus i gyrraedd yno. Roedd hyn yn anodd i Misty, ac o ganlyniad i hyn ac effaith y llety dros dro, gostyngodd ei phresenoldeb o dan 40%.
Roedd lleoliad llety dros dro cyntaf Misty yn anniogel. Roedd y lleoliad yn benodol ar gyfer menywod a theuluoedd ond roedd yn amgylchedd peryglus iawn i blant. Ar ben grisiau, roedd canllaw gyda sawl slat ar goll a bwlch mawr y gallai babi neu blentyn ifanc fod wedi syrthio drwyddo. Roedd y gwifrau hefyd mewn cyflwr peryglus,
“Roedd gwifrau diffygiol, ac yn ôl trydanwr, gallai plentyn ifanc fod wedi cael ei drydanu i farwolaeth”
Yn ogystal â diffyg atgyweirio anniogel, roedd y lleoliad llety dros dro yn frwnt,
“Roedd popeth yn frwnt. Roedd llwydni ym mhobman; yn yr oergell a’r rhewgell. Dydw i ddim yn gwybod sut allwch chi gael llwydni mewn rhewgell, ond mi roedd. Ac roedd chwilod yn y cypyrddau”
Gwelodd Misty lawer o ymladd yn y lleoliad a dywedodd iddi ddioddef ymosodiad yn bymtheg oed. Dywedodd Misty wrthym fod plant yn y lleoliad wedi bod yn agored i drais, problemau iechyd meddwl oedolion a phreswylydd a oedd yn delio cyffuriau,
Roedd problemau hefyd ynghylch diffyg lle a rhannu cyfleusterau yn llety dros dro Misty. Roedd yn rhaid i saith teulu rannu tair ystafell ymolchi nad oedd yn ddigon. Roedd gorfod rhannu’r rhan fwyaf o’r tŷ gyda theuluoedd eraill yn golygu bod diffyg preifatrwydd,
“The only private area was the bathroom if you were in it and the bedroom which you had to share with your family. I was lucky to be just with my mum, but no teenager wants to share a room with their parent”.
Dywedodd Misty wrthym am deuluoedd â phlant cymysg eu rhyw yn eu harddegau yn gorfod rhannu ystafelloedd gwely, sut roedd yn rhaid i un yn ei harddegau rannu gyda dieithryn a sut nad oedd y gwelyau bync yn addas ar gyfer plant hŷn.
Cafodd byw mewn llety dros dro effaith sylweddol ar iechyd Misty hefyd. Cyn byw mewn llety dros dro, roedd Misty yn athletaidd iawn ac yn dawnsio chwe diwrnod yr wythnos. Fodd bynnag, oherwydd yr amodau byw mewn llety dros dro, datblygodd Misty asthma. Datblygodd anhwylder niwrolegol hefyd y gellir ei sbarduno a’i waethygu gan drawma a straen. Mae Misty yn priodoli’r straen a brofodd mewn llety dros dro fel ffactor sydd wedi cyfrannu’n sylweddol at ddechrau ei hanhwylder niwrolegol,
“Dyma’r mwyaf dan straen rydw i wedi bod yn fy mywyd cyfan … Mae gen i lawer o broblemau iechyd. Rydw i wedi gweld mwy nag y dylai’r rhan fwyaf o bobl 21 oed fod wedi’i weld ac mae wedi bod yn frwydr anodd.”
Yn ogystal â phrofi dirywiad yn ei hiechyd, profodd Misty broblemau hefyd ynghylch derbyn post wrth fyw mewn llety dros dro a oedd yn golygu nad oedd hi’n aml yn cael gwybod am apwyntiadau iechyd neu apwyntiadau eraill.
Gwnaeth Misty hi’n glir iawn na fyddai hi byth yn hoffi ail-fyw ei hamser mewn llety dros dro oherwydd yr effaith newidiol a gafodd arni. Dywedodd hi,
“Pe bai’n rhaid i mi wneud y cyfan eto, roeddwn i’n ddigon ifanc i gael syrffio soffa fel opsiwn ac bod gen i rwydwaith da o ffrindiau … Byddai wedi bod yn well gen i gysgu ar wahanol soffas na delio â’r cartrefi grŵp sefydliadol roeddwn i ynddynt. Y pethau rydych chi’n eu gweld … Nid yw’n sefyllfa ddelfrydol i fod ynddi. Byddai wedi bod yn llawer gwell gen i aros gyda fy ffrindiau. Byddai wedi bod yn well gen i beidio â thrawmateiddio fy hun eto bob dydd i’r pwynt lle mae’n anfon signalau i’m hymennydd”
Pan ofynnwyd iddi beth oedd hi eisiau i eraill ei wybod am ei hamser mewn llety dros dro, siaradodd Misty yn angerddol am sut nad yw pobl ifanc yn gallu prosesu’r trawma a’r anhrefn maen nhw’n agored iddo mewn llety dros dro,
“I blant, mae bod yn ddigartref yn fwy na bod yn ddigartref. Mae’n ansicrwydd a gwendidau
…Nid yw eu meddyliau wedi datblygu digon i ddeall y math yma o bethau”
Ar ôl byw yn y lleoliad llety dros dro gyda’i mam, cafodd Misty ei lleoli mewn lleoliad llety dros dro arall yn ddiweddarach fel merch un ar bymtheg oed sy’n gadael gofal.
Mae llety dros dro anniogel, yn anffodus, yn ddigwyddiad cyffredin. Ac er bod Llywodraeth ddiwethaf Cymru wedi addo newid y gyfraith i wahardd defnyddio llety dros dro a ystyrir yn arbennig o beryglus, methodd y Llywodraeth â gwneud hynny yn y pen draw.
