Mae’r adran hon yn esbonio pwy sy’n gymwys i gael tŷ gyda landlord cymunedol, sut i wneud cais, a sut y gwneir penderfyniadau ynghylch pwy i’w cartrefu gyntaf. Mae cartrefi landlordiaid cymunedol yn brin, felly gall fod yn anodd cael un ac mae’n debyg y bydd yn rhaid i chi aros am beth amser.
Os ydych yn ddigartref dylech ddweud wrth y cyngor eich bod am wneud cais fel person digartref yn ogystal â gwneud cais am gartref parhaol.
Yn y rhan fwyaf o ardaloedd cyngor, mae gan y cyngor ‘gofrestr tai cyffredin’ ac mae angen gwneud ceisiadau i’r cyngor. Cyfeirir yn aml at gofrestrau tai fel ‘cynlluniau dyrannu’ neu ‘restrau tai’.
Os nad oes gan eich cyngor lleol gofrestr tai gyffredin, mae’n debyg y bydd yn rhaid i chi wneud cais yn uniongyrchol i bob landlord cymunedol. Gwiriwch gyda thîm opsiynau tai eich cyngor lleol neu gofynnwch am help gan Shelter Cymru os nad ydych yn siŵr sut i wneud cais.
Gallwch gael rhagor o wybodaeth am wneud cais am gartref landlord cymunedol drwy glicio ar yr opsiynau yn y tabl isod neu ar waelod y dudalen.
Tai hygyrch
Mae gan rai ardaloedd Gofrestri Tai Hygyrch ar wahân. Nod y cofrestrau hyn yw:
- nodi pobl a allai fod angen eiddo wedi’i addasu neu eiddo hygyrch
- nodi eiddo hygyrch posibl yn eu hardal
- paru’r person ag eiddo addas.
Gall fod yn anodd dod o hyd i eiddo addas. Gwnewch yn siŵr eich bod yn esbonio beth yw eich anghenion mynediad a gofynion eraill fel y gallwch gael eich paru â rhywbeth addas. Byddwch yn barod i aros gan fod prinder tai hygyrch.
Nid yw pob ardal yn gweithredu Cofrestrau Tai Hygyrch felly mae’n well gwirio gyda thîm opsiynau tai eich cyngor. Edrychwch ar ein tudalen Tai i bobl ag anghenion arbennig am ragor o gyngor.
Did you find this helpful?
Diweddarwyd y dudalen hon ddiwethaf: Hydref 20, 2026
Mae’r wybodaeth sydd ar y wefan hon yn cael ei diweddaru a’i chynnal gan Shelter Cymru a dim ond canllawiau cyffredinol ar y gyfraith yng Nghymru y mae’n eu rhoi. Ni ddylid ei hystyried na dibynnu arni fel datganiad cyflawn nac awdurdodol o’r gyfraith.
