Atal troi allan

• Efallai y bydd tîm digartrefedd y cyngor yn gallu helpu i’ch atal rhag cael eich troi allan
• Gallai cael cyngor cyn gynted ag y gallwch eich helpu i gadw eich cartref

Os yw eich landlord wedi gofyn i chi adael, mynnwch help cyn gynted ag y gallwch. Gyda’r cyngor cywir efallai y gallwch atal y troi allan fel y gallwch barhau i aros yn eich cartref, neu ohirio pethau i roi mwy o amser i chi ddod o hyd i rywle arall. Gall cynghorydd ymdrin â phapurau llys, ac efallai y gall eich cynrychioli yn y llys.

Troi allan oherwydd ôl-ddyledion rhent

Dylai talu eich rhent fod yn brif flaenoriaeth i chi. Os byddwch yn mynd i ôl-ddyledion rhent rydych mewn perygl o gael eich troi allan.

Os oes gennych ôl-ddyledion rhent efallai y byddwch yn gymwys ar gyfer y cynllun Lle i Natur sy’n rhoi amser i chi gael rhywfaint o gyngor arbenigol ar ddyledion heb orfod poeni am gamau cyfreithiol yn eich erbyn.

Os yw eich ôl-ddyledion oherwydd oedi yn eich cais am fudd-dal tai neu gredyd cynhwysol, dylech roi gwybod i’ch landlord. Gwnewch yn siŵr eich bod wedi rhoi’r holl wybodaeth sydd ei hangen ar y cyngor neu’r Ganolfan Gwaith i brosesu eich cais, a chadwch nodyn o unrhyw gyswllt sydd gennych os ydych yn ceisio mynd ar drywydd pethau.

Os nad ydych yn disgwyl i fudd-dal tai neu gredyd cynhwysol dalu’r ôl-ddyledion rhent, dylech wneud trefniant i glirio’r ôl-ddyledion. Sicrhewch fod hwn yn fforddiadwy ac y gallwch gadw at y trefniant. Os gallwch brofi eich bod yn gallu cadw at y trefniant, rydych yn llawer llai tebygol o gael eich troi allan.

Os nad yw eich budd-dal tai neu gostau tai credyd cynhwysol yn cynnwys eich holl rent, gallwch wneud cais am daliad tai yn ôl disgresiwn gan y cyngor.

Os ydych o dan 25 oed, cymerwch olwg ar ein cyngor ar ôl-ddyledion rhent.

Troi allan oherwydd ymddygiad gwrthgymdeithasol

Efallai y bydd eich landlord am eich troi allan oherwydd ei fod yn credu eich bod chi, neu rywun sy’n byw gyda chi neu’n ymweld â chi, wedi bod yn ymddwyn mewn ffordd wrthgymdeithasol neu wedi bod yn aflonyddu, yn peri gofid, yn cythruddo neu’n aflonyddu ar gymdogion. Os ydych yn gyd-ddeiliad contract, gall eich landlord ddod â’ch hawl i fyw yn yr eiddo i ben os yw’n credu mai chi sy’n achosi’r ymddygiad gwrthgymdeithasol.

Siaradwch â’ch landlord. Efallai bod eich cymdogion wedi bod yn cwyno’n afresymol am eich ymddygiad. Neu efallai y gallech chi fynd at gyfryngu i ddatrys eich problemau.

Os byddwch yn cyfaddef y bu ymddygiad gwrthgymdeithasol, dylech wneud popeth o fewn eich gallu i sicrhau ei fod yn dod i ben. Byddwch am ddangos i’ch landlord ac, os aiff eich achos i’r llys, y barnwr, bod y problemau wedi dod i ben.

Troi allan oherwydd esgeuluso neu ddifrodi’r eiddo

Efallai y bydd eich landlord am eich troi allan oherwydd nad ydych wedi bod yn cymryd gofal da o’r eiddo.

Os ydych yn cael anhawster gofalu am yr eiddo oherwydd rhesymau iechyd, dylech egluro hyn i’ch landlord. Efallai y gallant eich rhoi mewn cysylltiad â rhywun a all eich helpu i ofalu am yr eiddo. Neu gallwch gysylltu ag adran gwasanaethau cymdeithasol y cyngor, a fydd efallai’n gallu cynnal ‘asesiad anghenion’ a threfnu i chi gael rhywfaint o help.

Os ydych chi wedi difrodi’r eiddo, fe allech chi atgyweirio’r difrod neu gynnig talu am y gwaith atgyweirio. Ceisiwch atgyweirio rhywbeth eich hun dim ond os ydych chi’n gwybod beth rydych chi’n ei wneud. Os gwnewch y difrod yn waeth byddwch ond yn cythruddo eich landlord hyd yn oed yn fwy.

Os ydych chi newydd esgeuluso’r materion, efallai mai dyma’r ysgogiad sydd ei angen arnoch chi. Trefnwch y peth a phrofwch y gallwch chi gadw’r lle mewn cyflwr da.

Troi allan os ydych wedi bod i ffwrdd o’ch cartref

Os ydych yn mynd i fod i ffwrdd o’ch cartref mae bob amser yn well rhoi gwybod i’ch landlord, a gwneud yn siŵr bod y landlord yn gallu cysylltu â chi. Mae’n debygol o fod yn un o delerau atodol eich contract i roi gwybod i’r landlord os ydych yn mynd i ffwrdd am 28 diwrnod neu fwy.

Os byddwch i ffwrdd o’ch cartref am amser hir efallai y bydd eich landlord yn meddwl nad ydych yn byw yno mwyach a gall eich troi allan gan ddefnyddio’r weithdrefn gadael. Dim ond os yw’ch contract yn nodi bod yn rhaid i chi fyw yno fel eich ‘unig neu brif gartref’ y gall y landlord ddefnyddio’r weithdrefn hon. Os ydych yn byw yn eich cartref, efallai y gallwch brofi hyn drwy ddangos eich biliau cyfleustodau, fel nwy neu drydan.

Cyd-ddeiliaid contract

Os ydych yn gyd-ddeiliad contract, gall eich landlord hefyd ddod â’ch hawliau i feddiannu’r eiddo i ben os yw’n meddwl nad ydych yn byw yno mwyach. Mae’r broses hon yn debyg i’r weithdrefn gadael y soniwyd amdani uchod, a dim ond os yw’ch contract yn nodi bod yn rhaid i chi fyw yno fel eich ‘unig neu brif gartref’ y gellir ei defnyddio.

Efallai y bydd cyd-ddeiliaid contract eraill hefyd yn gallu dod â’ch hawl i feddiannu’r eiddo i ben os ydynt yn meddwl nad ydych yn byw yno mwyach a bod eich contract yn nodi bod yn rhaid i chi fyw yno fel eich ‘unig neu brif gartref’.

Dim ond trwy gael gorchymyn llys y gall cyd-ddeiliad contract arall wneud hyn.

Ni all y llys roi gorchymyn yn dod â’ch hawliau i fyw yno i ben os yw person arall wedi achosi i chi gadw draw o’r eiddo oherwydd ymddygiad gwrthgymdeithasol. Gall ymddygiad gwrthgymdeithasol gynnwys ymddwyn yn dreisgar, bygwth neu fathau eraill o gam-drin domestig.

Cael eich troi allan gan eich partner

Os ydych yn byw gyda phartner, partner sifil neu briod, efallai y byddant yn ceisio eich troi allan o’ch cartref os byddwch yn gwahanu. Fodd bynnag, efallai na fydd ganddynt yr hawl i wneud hyn ac efallai y byddwch yn gallu atal hyn rhag digwydd. Mae’r adran ar dor-perthynas yn esbonio eich hawliau.

Os oes rhaid i chi adael

Os nad oes unrhyw beth y gallwch ei wneud i atal eich troi allan, bydd yn rhaid i chi chwilio am rywle arall i fyw. Edrychwch ar ein tudalennau Dod o Hyd i Le i Fyw a fydd yn eich helpu i feddwl am eich opsiynau.

Os ydych ar fin dod yn ddigartref, efallai y gallwch gael help gan y cyngor. Mae gan y cyngor ddyletswydd gyfreithiol i ddarparu cyngor a chymorth i bobl sydd dan fygythiad o ddigartrefedd. Cliciwch yma am fwy o wybodaeth ar sut y gall y cyngor eich helpu os ydych dan fygythiad o ddigartrefedd.