Mae’n bosibl y bydd yn rhaid i’ch cyngor lleol eich helpu os ydych yn ddigartref neu mewn perygl o golli eich cartref yn ystod y 56 diwrnod nesaf. Os ydych yn y sefyllfa hon, cysylltwch â’r cyngor a gofynnwch am gael gwneud cais digartrefedd. Sicrhewch fod y person rydych yn siarad ag ef yn deall bod angen cymorth arnoch ar unwaith.
Mae’r tudalennau isod yn rhoi llawer mwy o gyngor ar gael cymorth gan y cyngor a gallech hefyd edrych ar ein canllaw cam wrth gam ar wneud cais digartrefedd.
Os ydych yn gwneud cais i gyngor yn Lloegr yna mae’r rheolau’n wahanol a dylech gael cyngor gan Shelter.
DIWEDDARIAD GAZA
Mewn ymateb i’r achosion o drais yn Israel a ddechreuodd 7 Hydref 2023, bu newid pwysig yn y gyfraith.
Mae’r newid hwn yn helpu rhai grwpiau o bobl sy’n ffoi rhag trais i dderbyn cymorth tai.
Mae’r bobl ganlynol bellach yn gymwys i gael cymorth digartrefedd a thai landlordiaid cymunedol heb orfod bodloni amodau’r ‘prawf preswylio arferol’:
Pobl sy’n cyrraedd Cymru sy’n destun rheolaeth fewnfudo:
- a oedd yn byw yn Israel, y Lan Orllewinol, Llain Gaza, Dwyrain Jerwsalem, y Golan Heights neu Libanus yn union cyn 7 Hydref 2023 ac a adawodd mewn cysylltiad â’r ymosodiad ar 7 Hydref 2023 neu’r trais a waethygodd yn gyflym yn y rhanbarth yn dilyn yr ymosodiad;
sydd wedi cael caniatâd i fod yn absennol yn unol â’r rheolau mewnfudo;
- nad yw eu caniatâd yn ddarostyngedig i amod sy’n ei gwneud yn ofynnol iddynt gynnal a lletya eu hunain, ac unrhyw berson sy’n ddibynnol arnynt, heb hawl i arian cyhoeddus, ac
- na chafodd ei wyliau ei roi o ganlyniad i ymrwymiad y byddai noddwr yn gyfrifol am gynhaliaeth a llety’r person.
Pobl nad ydynt yn destun rheolaeth fewnfudo:
- a oedd yn byw yn Israel, y Lan Orllewinol, Llain Gaza, Dwyrain Jerwsalem, y Golan Heights neu Libanus yn union cyn 7 Hydref 2023 ac a adawodd mewn cysylltiad â’r ymosodiad ar 7 Hydref 2023 neu’r trais a waethygodd yn gyflym yn y rhanbarth yn dilyn yr ymosodiad.
- Os ydych chi wedi cyrraedd o Israel, y Lan Orllewinol, Llain Gaza, Dwyrain Jerwsalem, Golan Heights neu Libanus rhywle arall yn y Deyrnas Unedig, gwiriwch Shelter England, Shelter Scotland, neu Housing Advice Northern Ireland am ddiweddariadau.
DIWEDDARIAD BREXIT
O 1 Ionawr 2021 mae rheolau newydd pwysig yn effeithio ar ddinasyddion yr Undeb Ewropeaidd (UE), yr Ardal Economaidd Ewropeaidd (AEE) a gwladolion y Swistir yn y DU sy’n gwneud cais am gymorth digartrefedd gan y cyngor.
Gwladolion o’r UE/AEE/Swistir sy’n byw yn y DU ar 31 Rhagfyr 2020
Os oeddech yn ddinesydd yr UE/AEE neu’n ddinesydd Swisaidd yn byw yn y DU ar 31 Rhagfyr 2020 mae’n rhaid i chi wneud cais i Gynllun Setliad yr UE (EUSS) i barhau i fod â hawl i wneud cais i’r cyngor am gymorth tai cymdeithasol a digartrefedd.
Os nad ydych wedi gwneud cais i’r EUSS eto, dylech wneud hynny erbyn 30 Mehefin 2021.
Mae’n rhaid i chi a holl aelodau’ch teulu (gan gynnwys plant) sy’n byw yn y DU ar 31 Rhagfyr 2020 wneud cais i’r EUSS.
Gwladolion o’r UE/AEE/Swistir yn symud i’r DU o 1 Ionawr 2021
O 1 Ionawr 2021 os ydych yn ddinesydd yr UE/AEE/Swistir sy’n symud i’r DU byddwch yn ddarostyngedig i reolau mewnfudo’r DU.
Mae hyn yn golygu, yn y rhan fwyaf o achosion, na fyddwch yn gallu gwneud cais am dai cymdeithasol neu gymorth digartrefedd yn awtomatig a byddwch yn destun system fewnfudo newydd yn seiliedig ar bwyntiau.
I gael rhagor o wybodaeth am y rheolau newydd hyn, gweler ein tudalen ar wladolion yr UE a’r AEE.
I gael cyngor a chymorth diduedd a chyfrinachol am ddim i wneud cais i’r EUSS, cysylltwch â Chyngor ar Bopeth ar brosiect hawliau dinasyddion yr UE ar 01446 509897 neu e-bostiwch [email protected]
Did you find this helpful?
Diweddarwyd y dudalen hon ddiwethaf: Awst 26, 2026
Mae’r wybodaeth sydd ar y wefan hon yn cael ei diweddaru a’i chynnal gan Shelter Cymru a dim ond canllawiau cyffredinol ar y gyfraith yng Nghymru y mae’n eu rhoi. Ni ddylid ei hystyried na dibynnu arni fel datganiad cyflawn nac awdurdodol o’r gyfraith.