Beth sydd angen i mi ei wybod?
Ni ddylai neb byth eich trin yn wael oherwydd eich rhywioldeb neu hunaniaeth rhywedd.
Mae yna gyfreithiau ar waith i’ch diogelu.
Os ydych yn teimlo eich bod yn cael eich aflonyddu neu eich bod yn gwahaniaethu yn eich erbyn mae’n bwysig cael cyngor.
-
Gall cael eich gorfodi i adael eich cartref teuluol oherwydd eich bod wedi dod allan at eich teulu fod yn ofidus iawn.
Weithiau gall siarad am y materion helpu i ddatrys problemau rhyngoch chi.
Mae yna bobl sydd wedi’u hyfforddi’n arbennig a elwir yn gyfryngwyr a all helpu teuluoedd i weithio drwy’r materion hyn. Mae cyfryngwr yn fath o ganolwr. Nid ydynt yn cymryd ochr, nid ydynt yn penderfynu ‘pwy sy’n iawn’ ac nid ydynt yn dweud wrthych beth i’w wneud. Yn lle hynny, maen nhw’n eich helpu chi i weithio pethau allan i chi’ch hun. Gallwch ddarganfod mwy am gyfryngu yma.
Os ydych chi’n ofni aros yn y cartref teuluol, efallai y byddwch chi’n teimlo mai’ch unig opsiwn yw gadael yn gyflym. Darllenwch fwy am rai camau ymarferol y gallwch eu cymryd os ydych yn gadael cartref ar frys.
Os yw rhywun yn eich cartref yn ymddwyn yn dreisgar neu’n sarhaus, mynnwch help ar unwaith.
Os ydych mewn perygl uniongyrchol, ffoniwch 999 a gofynnwch am yr heddlu.
-
Os nad oes gennych unrhyw le i aros, dylech gysylltu ag adran dai eich cyngor lleol a gofyn am gael gwneud cais digartrefedd. Efallai y bydd yn rhaid i’r cyngor eich helpu i ddod o hyd i lety dros dro, tra byddant yn edrych ar eich cais.
Cymerwch olwg ar ein canllaw cam wrth gam i ddarganfod beth fydd yn digwydd pan fyddwch yn gwneud cais digartrefedd.
Rhaid i unrhyw lety brys neu dros dro y mae’r cyngor yn ei roi i chi fod yn addas.
Mae’n bwysig iawn eich bod yn dweud wrth y cyngor am eich anghenion ac unrhyw bryderon sydd gennych. Os nad ydych yn meddwl bod y llety’n addas gallwch ofyn i’r cyngor edrych arno eto ond ni ddylech wrthod cynnig heb gael cyngor yn gyntaf. Fel arall efallai na fydd yn rhaid iddynt gynnig unrhyw beth arall i chi.
Os ydych chi’n ei chael hi’n anodd siarad am eich pryderon gyda’r cyngor, ceisiwch fynd â rhywun rydych chi’n ymddiried ynddo gyda chi i unrhyw apwyntiadau.
Darllenwch fwy am sut y gall y cyngor eich helpu os ydych yn ddigartref yma.
Yn y cyfamser, fe allech chi ofyn i ffrind a allwch chi aros gyda nhw tra byddwch chi’n trefnu lle. Os byddwch yn llwyddo i aros gyda ffrind, dylech gael eich ystyried yn ddigartref o hyd, cewch ragor o wybodaeth am soffa-syrffio yma.
-
Gall profi aflonyddu fod yn wirioneddol frawychus.
Mae aflonyddu gan landlord yn drosedd ac mae’n anghyfreithlon i landlord eich troi allan heb ddilyn y broses gyfreithiol gywir.
Gall aflonyddu fod yn unrhyw beth y mae eich landlord yn ei wneud yn fwriadol neu’n anuniongyrchol i gynhyrfu’ch bywyd neu i wneud i chi adael eich eiddo. Gall gynnwys:
- torri neu gyfyngu ar gyflenwad nwy, trydan neu ddŵr
- ymweld â’ch cartref yn rheolaidd heb rybudd
- ymyrryd â’ch post
- bygwth chi
- bygwth eich troi allan
- anfon adeiladwyr o gwmpas heb rybudd
- mynd i mewn i’ch cartref pan nad ydych yno, heb eich caniatâd
- dechrau gwaith atgyweirio aflonyddgar a pheidio â’u gorffen
- aflonyddu arnoch oherwydd eich rhyw, hil neu rywioldeb
- gwneud sylwadau homoffobig neu drawsffobig.
Mae camau ymarferol y gallwch eu cymryd:
- Ysgrifennwch at neu e-bostiwch eich landlord neu asiant gosod eiddo i ddweud wrthynt am roi’r gorau i aflonyddu neu fygwth chi
- dywedwch wrthynt eu bod yn gweithredu’n anghyfreithlon ac os bydd yn parhau byddwch yn cymryd camau cyfreithiol
- cael ffrind neu gynghorydd gyda chi pryd bynnag y bydd yn rhaid i chi ddelio â’ch landlord yn bersonol.
Cysylltwch â’r heddlu os yw’ch landlord yn gwneud i chi deimlo’n anniogel yn eich cartref, yn eich bygwth â thrais neu’n dreisgar.
Os oes angen help arnoch, mynnwch gyngor cyn gynted â phosibl.
Darllenwch fwy am aflonyddu gan landlord yma.
-
Mae cyplau o’r un rhyw sy’n cyd-fyw yn cael eu trin yn yr un modd â pharau o’r rhyw arall sy’n cyd-fyw. Mae hyn yn berthnasol p’un a ydych wedi cofrestru fel partneriaid sifil ai peidio.
Mae hyn yn golygu bod partneriaid sifil cofrestredig, a pharau o’r un rhyw sydd heb eu cofrestru sy’n byw gyda’i gilydd yn cael eu trin fel petaent yn gwneud un cais ar y cyd, a bydd eu hincwm yn cael ei gyfuno pan gaiff buddion eu cyfrifo.
Darllenwch fwy am fudd-dal tai yma a chostau tai credyd cynhwysol (UC) yma.
-
Defnyddiwch ein hofferyn Cymorth yn Ger Chi i chwilio am sefydliadau a gwasanaethau a all eich helpu a’ch cefnogi.
Mae Umbrella Cymru yn darparu ystod o wasanaethau cymorth gan gynnwys iechyd meddwl i bobl LGBTQ+.
Gallwch hefyd ddod o hyd i ragor o wybodaeth yn Stonewall Cymru.
Did you find this helpful?
Diweddarwyd y dudalen hon ddiwethaf: Medi 21, 2026
Mae’r wybodaeth sydd ar y wefan hon yn cael ei diweddaru a’i chynnal gan Shelter Cymru a dim ond canllawiau cyffredinol ar y gyfraith yng Nghymru y mae’n eu rhoi. Ni ddylid ei hystyried na dibynnu arni fel datganiad cyflawn nac awdurdodol o’r gyfraith.